Alles over Oldeberkoop
FrieslandWonderland Fries Nederlands

Alles over Oldeberkoop

Oldeberkoop

Het rustieke dorp Oldeberkoop bestaat al sinds 1228 en telt vandaag de dag 1550 inwoners. Het dorp valt vooral op door zijn allure en het authentieke karakter. Niet voor niets is het prachtige gebied rond de oude kerk is een beschermd dorpsgezicht en telt het dorp een flink aantal rijksmonumenten. Twee zeer beeldbepalende gebouwen zijn het voormalige landhuis ‘Lunia’ en ‘Vredewoud’, een villa die in 1899 vlak bij de kerk werd gebouwd. Die kerk is de ‘Bonifatiuskerk’ staat bekend om haar verschillende bouwstijlen en is een markant beeld in het dorp.

Ieder jaar wordt in het dorp een kunstroute georganiseerd, die landelijke bekendheid geniet. U kunt dan een kijkje nemen bij een galerie en atelier, maar ook bij de vriendelijke dorpelingen thuis, waar kunstenaars uit het hele land hun werk exposeren.

Oldeberkoop is ontstaan op de zandruggen tussen de rivieren de Linde en de Tjonger. In de directe omgeving liggen verschillende prachtige natuurgebieden: ‘het Molenbosch’, ’het Koepelbos’, ‘het Sterrenbos’, ‘het Stuttebosch’ en de ‘Delleboersterheide’. Via diverse wandel-, fiets- en menroutes kunt u het schitterende landschap rond Oldeberkoop in alle rust ontdekken.

Wilt u overnachten in of rond Oldeberkoop? In het dorp is een hotel (Lunia) en een aantal Bed en Breakfasts. En in de omgeving liggen diverse campings.


Tekst: Plaatselijk Belang Oldeberkooop

© Ver. voor plaatselijk belang Oldeberkoop

Historie van Oldeberkoop

Oldeberkoop lijkt een es- of een brinkdorp omdat het in het midden van de ‘Boeren’ een groen plein bezit, zoals het aan het einde van de 18de eeuw in de Tegenwoordige Staat van Friesland werd genoemd. Het zuidelijke gedeelte van deze groene ruimte bestaat grotendeels uit het ommuurde kerkhof: het overige is door gebouwen en bomen omzoomde ruimte.

Toch is het dorp ontstaan uit een in de Stellingwerven gebruikelijk streekdorp, waar twee parallelle wegen, de Binnenweg en de Buitenweg, met dwarspaden de structuur bepaalden. Een regelmaat die slechts doorbroken wordt door een diagonaal verlopend pad, het Schuinpad. Voor de verdere dorpsvorming was de noord-zuid verbinding met een overgang over de Kuinder (of Tsjonger) van groot belang. Nabij de noordelijke west-oost verlopende weg die langs het kerkhof loopt, de Binnenweg (tegenwoordig de Wolvegasterweg- Oosterwoldseweg), liggen vanouds de belangrijkste gebouwen. Daaronder de voormalige herberg De Zwaan die uit het begin van de 18de eeuw dateert en waarin tot 1836 het grietenijbestuur vergaderde.

Omstreeks 1900 kreeg het dorp economische impulsen van de familie Willinge Prins, een vermogende familie die zich ging gedragen als een adellijk geslacht. Zij namen het initiatief tot een zuivelfabriek, een bank en de agrarische aankoopcentrale. Die familie drukte een persoonlijk stempel op het dorp door aan de westflank villa Lunia te bouwen en aan de Boeren huize Vredewoud, woningen die decorum uitstralen. Vooral het laatste maakt front naar de evenwichtige burgerbebouwing en straalt rijkdom uit. De initiatieven brachten welvaart want in de eerste decennia van de 20ste eeuw kwamen veel goedverzorgde burgerwoningen in Oldeberkoop tot stand. Ze staan zelfs tussen de arbeiderswoningbouw in de Molenhoek, oorspronkelijk de noordelijke uitvalsweg. De naoorlogse dorpsuitbreidingen hebben plaatsgevonden ten zuiden en zuidoosten van de kern. Het brandpunt is de uit de 12de eeuw daterende romaanse kerk die later is uitgebreid en met een gotisch koor is gesloten. Voor de kerk van tufsteen in decoratieve spaarvelden staat een zadeldaktoren uit het begin van de 17de eeuw die in wezen een in steen omklampte klokkenstoel is.

Tekst: © NoordBoek - Peter Karstkarel • Foto: © FrieslandWonderland