Alles over Reahûs
FrieslandWonderland Fries Nederlands

Alles over Reahûs

Reahûs

Greidedorp Reahûs

Midden in de weilanden van Friesland kunt u het dorpje Reahûs (Roodhuis) vinden, verscholen tussen Sneek, Bolsward en Wommels, aan de zuidkant van de gemeente Littenseradiel. Als u het dorp betreedt is de R.K. Sint Martinuskerk de eerste blikvanger van het pittoreske dorpje. De kerk is in 1892 gebouwd omdat de eerdere kerk, zuidelijker gelegen, te klein werd. Het hedendaagse kerkhof was er al sinds 1888. Naast de kerk is er een pastorie te vinden, vroeger bewoond door de pastoor, een huishoudster en een hulp. De huidige pastorie is in 1965 gebouwd omdat de vorige te groot en te damp werd. De pastorie wordt thans bewoond door de fam. Elands. Reahûs is een van de jongste dorpen van Friesland en heeft nog niet zo lang geleden het 50-jarig bestaan van het dorp gevierd. Dat zou bijna niet doorgaan omdat de bewoners even de gouden datum waren vergeten. Maar gelukkig is alles weer goed gekomen en hadden de dorpelingen een feestdag, waarbij de inwoners zelf het eten meenamen en presenteerden.

Rondom het dorpje vindt men met name de graslanden, die het dorpje met de mooie groene kleuren opfleuren. De aangrenzende Franeker Vaart maakt het rustige, landelijke plaatje kompleet.

De rust is echter niet van toepassing op het dorp zelf. Het is een levendig dorp, met een verscheidenheid aan verenigingen en activiteiten. Regelmatig worden er voor jong en oud activiteiten georganiseerd door de jongste vereniging van het dorp, It Rak. En aan het begin van de zomervakantie wordt er door de feestcommissie het traditionele dorpsfeest georganiseerd, met o.a. een kaatsdag. Er wordt zo’n dag fel gestreden om de krans, maar na het kaatsen is alle strijd weer vergeten en wordt er gezellig nageborreld. Naast de feestcommissie maken ook de volleybalvereniging, de kaatsvereniging, de school en de badmintonvereniging gebruik van de gymzaal. Tijdens de zomer wordt er regelmatig op het sportveld, achter de kerk, gekaatst. De Jeu-de-Boulevereniging heeft daar ook een plekje, zodat er voor iedereen wat te beleven valt. De jongeren vermaken zich in de twee keten, die even buiten het dorp staan. Een van de keten is al eens afgebrand, maar in de nieuwe keet wordt er nog altijd gedronken met mate(n).

Voor de kinderen is er een school in Reahûs te vinden. De school wordt tevens bezocht door kinderen van de omliggende dorpen. In het boek “Het Geheim van de Oude Polle”, geschreven door M.H. de Vries (1987) staan leuke wetenswaardigheden over kerkelijke en schoolse aangelegenheden. Wat niet in het boek terug te vinden is, maar eigenlijk wel noemenswaardig is, is dat Karel Andringa na 34 jaar als directeur van de Sint Bonifaciusschool het stokje doorgegeven heeft aan Gerard Poiesz.

In het hart van het dorp heerst er in het dorpscafé van Bote en Mieke al sinds jaar en dag een goede sfeer. Bloemschikken, klaverjassen, oliebollenbal of oud en nieuw vieren? De gezelligheid en gemoedelijkheid staan voorop en worden erg gewaardeerd door de inwoners.

Wat ook een gezellig gebeuren is, is de Slachtemarathon, die ook door Reahûs komt. Al twee keer heeft Reahûs dit spektakel meegemaakt en nog altijd zijn de deelnemers en bewoners enthousiast over het rood ingepakte huis van Netty Schrama, de voetstapjes door het dorp en de muzikale klanken van muziekkorpsen en koren.

Als u besluit om in juni 2008 de tocht te lopen of later eens te bewandelen, dan zal Reahûs veranderd zijn. U kunt dan overnachten bij camping De Finne, de jongste bedrijfsaanwinst van Reahûs. Te vinden rechts na de brug, als u van De Kliuw komt. Door de ligging van de camping zullen de campinggasten rust vinden op dit mooie stukje greideland. En willen ze vertier? Er is vaak wat te beleven in het gemoedelijke Reahûs.


Tekst: Thea Hoekstra

© Thea Hoekstra

Historie van Reahûs

Reahûs is tot 1956 een buurschap bij Easterein geweest, toen kreeg het pas de status van een zelfstandig dorp. Het ligt tegen de zuidelijke flank van de Slachte en dus eigenlijk buiten het ‘eiland van Easterein’, al staat er een kleine stelpboerderij met een mooie boomzoom op het eiland. Het is een van de jongste dorpen van Fryslân. Na de Hervorming is hier nabij de grens van twee grietenijen door hen, die het oude geloof trouw bleven, een schuilkerk ingericht in een huis met een rood pannendak. Veel later is daar een kleine nederzetting omheen gegroeid: in het midden van de 19de eeuw is er sprake van een zestal woningen bij het kerkje.

Aan weerszijden van de Slachte staan kapitale essen wat de streek langs de dijk een zekere intimiteit verschaft. Meteen bij de westelijke binnenkomst in Reahûs prijken aan de zuidzijde eerst een grote stelpboerderij uit het begin van de twintigste eeuw en een fraai opgeknapte kop-hals-rompboerderij van rondom 1870. Daarna volgen enkele en groepen woningen uit verschillende bouwperioden.

Reahûs is een rooms-katholieke enclave met een echte kerk sinds 1892, de neogotische Martinuskerk, ontworpen door Alfred Tepe. Zij is een pseudobasiliek van vier gewelfvakken diep die gesteund worden door zware zuilen met lijstkapitelen. Het brede schip wordt voortgezet in een langgerekt koor, maar de zijbeuken reiken niet zo diep en eindigen in achtzijdige kapellen. De forse toren wordt bekroond door een ingesnoerde spits. Kerk en toren hebben in een wijde omgeving een sterke silhouetvorming. In de jaren 1895-1905 kreeg de kerk neogotisch meubilair uit het befaamde atelier Mengelberg uit Utrecht. Verder kwam in de kerk een serie gebrandschilderde ramen. De reeks kruiswegstaties en een altaarstuk zijn geschilderd door de uit Woudsend afkomstige kunstenaar Otto de Boer. De parochie bezit een gepolychromeerd, laat 15de-eeuws beeld van Sint-Martinus te paard met de bedelaar. Het is tijdens de Hervorming meegenomen uit Easterein, vanouds ook een Martinus-parochie. Het is een van de mooiste middeleeuwse voorwerpen van devotie van Friesland.

Tekst: © NoordBoek - Peter Karstkarel • Foto: © FrieslandWonderland