Alles over Wier
FrieslandWonderland
FriesDuitsEngels

Alles over Wier


Deel:

-

-

Historie van Wier

Wier

Wier is een terpdorp dat mogelijk aan het begin van de jaartelling is ontstaan bij de monding van de Middelzee. Het dorp komt in de bronnen van de 13de tot het begin van de 16de eeuw voor als ‘Weer’. Het dorp is nooit groot geweest en ook het dorpsgebied in de uiterste noordpunt van Menaldumadeel, tussen de Oude Meer en de oude zeedijk, de Hegedyk, was beperkt.

De vissers hadden door de Wier- en de Balkzijl toegang tot de Middelzee. De Tegenwoordige Staat van Friesland meldde in 1786: ‘Weleer lag dit dorp ook aan zee, en werd toen, waarschynlyk, bewoond door Visschers, die door de Wierzyl gemaklyk in zee konden komen, en van daar naar hun visch, door de Ried, naar Franeker en elders brengen. By onzen tyd lag hier nog de fraaie State Lauta, bestaande in een schoon Heerenhuis en zwaaren toren, omringd met diepe graften en ene ruime hovinge.’ De state is tijdens het pachtersoproer in 1748 in brand gestoken. Lautastate behoorde tot de mooiste staten van Friesland. Het terrein van Lauta is nog te herkennen.

Het dorp had met het Moddergat een waterverbinding met Berlikum. Na het dichtslibben van de Middelzee is Wier een geheel agrarisch dorp geworden. Dat is aan de gemengde bebouwing van boerderijen en woningen te zien met een concentratie aan de Hegedyk. Aan het Tsjerkepaed staat de neoclassicistische pastorie uit het midden van de 19de eeuw. Een tweede middengangwoning staat aan de Hegedyk, maar dan in mengstijl. Het is de onderwijzerswoning die in 1874 gelijk met de tweeklassige middengangschool is gebouwd.

De bakstenen kerk dateert uit het midden van de 12de eeuw. Omstreeks 1800 is de zuidgevel beklampt en van steunberen voorzien. In 1881 is naar ontwerp van F. Brouwer een toren van drie geledingen en een ingesnoerde naaldspits opgetrokken en daarin is een astronomisch uurwerk geplaatst. In het koor werd in de 19de eeuw een bijzonder originele ronde avondmaalsruimte geschapen.

Tekst: © NoordBoek - Peter Karstkarel • Foto: © FrieslandWonderland

Webshop

Mogelijk hebben de volgende produkten uit onze webshop ook uw interesse. Deze produkten worden u aangeboden in samenwerking met diverse uitgeverijen, erfgoedinstellingen en fotografen.

Categorie: historische-kaarten

Menaldumadeel in de atlas van Eekhoff

Menaldumadeel in de atlas van Eekhoff


Categorie: historische-kaarten

Menaldumadeel in de atlas van Schotanus

Menaldumadeel in de atlas van Schotanus


Categorie: historische-kaarten

Westdongeradeel in de atlas van Eekhoff

Westdongeradeel in de atlas van Eekhoff


Categorie: historische-kaarten

Westdongeradeel in de atlas van Schotanus

Westdongeradeel in de atlas van Schotanus


Categorie: posters-en-fotografie

Besneeuwd wad bij Wierum

Besneeuwd wad bij Wierum


Categorie: historische-kaarten

Jurisdictiën der drie kantons Franeker, Bolsward en Dronrijp en van de steden Ha

Jurisdictiën der drie kantons Franeker, Bolsward en Dronrijp en van de steden Ha


Categorie: historische-kaarten

Kaart van de Friesche Wadden volgens de opnemingen van 1879 door de Maatschappij

Kaart van de Friesche Wadden volgens de opnemingen van 1879 door de Maatschappij


Categorie: historische-kaarten

Kaart van de Groote en provinciale Communicatien met dedaar op zich bevindende B

Kaart van de Groote en provinciale Communicatien met dedaar op zich bevindende B


Categorie: historische-kaarten

Kaart van de provincie Friesland uit 1847

Kaart van de provincie Friesland uit 1847


Categorie: historische-kaarten

Schets der wegen in de Grietenij Westdongeradeel

Schets der wegen in de Grietenij Westdongeradeel


Categorie: posters-en-fotografie

Blik op Wierum

Blik op Wierum


Categorie:

Nieuwe encyclopedie van Fryslân

Nieuwe encyclopedie van Fryslân

De Nieuwe Encyclopedie van Fryslân is een onmisbare aanvulling in de boekenkast voor iedereen die gek is van Fryslân en meer wil weten van deze provincie. Op 15 september 2016 verscheen de vier

... lees meer

Prijs: € 125,00